Petavatthu 38
Petavatthu
Mahāvagga
3. Nandakapetavatthu
1 Rājā piṅgalako nāma,
Suraṭṭhānaṁ adhipati ahu;
Moriyānaṁ upaṭṭhānaṁ gantvā,
Suraṭṭhaṁ punarāgamā.
2 Uṇhe majjhanhike kāle,
Rājā paṅkaṁ upāgami;
Addasa maggaṁ ramaṇīyaṁ,
Petānaṁ taṁ vaṇṇupathaṁ.
3 Sārathiṁ āmantayī rājā—
4 “Ayaṁ maggo ramaṇīyo,
khemo sovatthiko sivo;
Iminā sārathi yāma,
suraṭṭhānaṁ santike ito”.
5 Tena pāyāsi soraṭṭho,
senāya caturaṅginiyā;
Ubbiggarūpo puriso,
soraṭṭhaṁ etadabravi.
6 “Kummaggaṁ paṭipannamhā,
bhiṁsanaṁ lomahaṁsanaṁ;
Purato dissati maggo,
pacchato ca na dissati.
7 Kummaggaṁ paṭipannamhā,
yamapurisāna santike;
Amānuso vāyati gandho,
ghoso suyyati dāruṇo”.
8 Saṁviggo rājā soraṭṭho,
sārathiṁ etadabravi;
“Kummaggaṁ paṭipannamhā,
bhiṁsanaṁ lomahaṁsanaṁ;
Purato dissati maggo,
pacchato ca na dissati.
9 Kummaggaṁ paṭipannamhā,
yamapurisāna santike;
Amānuso vāyati gandho,
ghoso suyyati dāruṇo”.
10 Hatthikkhandhaṁ samāruyha,
Olokento catuddisaṁ;
Addasa nigrodhaṁ ramaṇīyaṁ,
Pādapaṁ chāyāsampannaṁ;
Nīlabbhavaṇṇasadisaṁ,
Meghavaṇṇasirīnibhaṁ.
11 Sārathiṁ āmantayī rājā,
“kiṁ eso dissati brahā;
Nīlabbhavaṇṇasadiso,
meghavaṇṇasirīnibho”.
12 “Nigrodho so mahārāja,
pādapo chāyāsampanno;
Nīlabbhavaṇṇasadiso,
meghavaṇṇasirīnibho”.
13 Tena pāyāsi soraṭṭho,
yena so dissate brahā;
Nīlabbhavaṇṇasadiso,
meghavaṇṇasirīnibho.
14 Hatthikkhandhato oruyha,
rājā rukkhaṁ upāgami;
Nisīdi rukkhamūlasmiṁ,
sāmacco saparijjano;
Pūraṁ pānīyasarakaṁ,
pūve vitte ca addasa.
15 Puriso ca devavaṇṇī,
sabbābharaṇabhūsito;
Upasaṅkamitvā rājānaṁ,
soraṭṭhaṁ etadabravi.
16 “Svāgataṁ te mahārāja,
atho te adurāgataṁ;
Pivatu devo pānīyaṁ,
pūve khāda arindama”.
17 Pivitvā rājā pānīyaṁ,
sāmacco saparijjano;
Pūve khāditvā pitvā ca,
soraṭṭho etadabravi.
18 “Devatā nusi gandhabbo,
adu sakko purindado;
Ajānantā taṁ pucchāma,
kathaṁ jānemu taṁ mayan”ti.
19 “Nāmhi devo na gandhabbo,
nāpi sakko purindado;
Peto ahaṁ mahārāja,
suraṭṭhā idha māgato”ti.
20 “Kiṁsīlo kiṁsamācāro,
suraṭṭhasmiṁ pure tuvaṁ;
Kena te brahmacariyena,
ānubhāvo ayaṁ tavā”ti.
21 “Taṁ suṇohi mahārāja,
arindama raṭṭhavaḍḍhana;
Amaccā pārisajjā ca,
brāhmaṇo ca purohito.
22 Suraṭṭhasmiṁ ahaṁ deva,
puriso pāpacetaso;
Micchādiṭṭhi ca dussīlo,
kadariyo paribhāsako.
23 Dadantānaṁ karontānaṁ,
vārayissaṁ bahujjanaṁ;
Aññesaṁ dadamānānaṁ,
antarāyakaro ahaṁ.
24 Vipāko natthi dānassa,
saṁyamassa kuto phalaṁ;
Natthi ācariyo nāma,
adantaṁ ko damessati.
25 Samatulyāni bhūtāni,
kuto jeṭṭhāpacāyiko;
Natthi balaṁ vīriyaṁ vā,
kuto uṭṭhānaporisaṁ.
26 Natthi dānaphalaṁ nāma,
na visodheti verinaṁ;
Laddheyyaṁ labhate macco,
niyatipariṇāmajaṁ.
27 Natthi mātā pitā bhātā,
loko natthi ito paraṁ;
Natthi dinnaṁ natthi hutaṁ,
sunihitaṁ na vijjati.
28 Yopi haneyya purisaṁ,
parassa chindate siraṁ;
Na koci kañci hanati,
sattannaṁ vivaramantare.
29 Acchejjābhejjo hi jīvo,
Aṭṭhaṁso guḷaparimaṇḍalo;
Yojanānaṁ sataṁ pañca,
Ko jīvaṁ chettumarahati.
30 Yathā suttaguḷe khitte,
nibbeṭhentaṁ palāyati;
Evamevaṁ ca so jīvo,
nibbeṭhento palāyati.
31 Yathā gāmato nikkhamma,
aññaṁ gāmaṁ pavīsati;
Evamevaṁ ca so jīvo,
aññaṁ bondiṁ pavīsati.
32 Yathā gehato nikkhamma,
aññaṁ gehaṁ pavīsati;
Evamevaṁ ca so jīvo,
aññaṁ bondiṁ pavīsati.
33 Cullāsīti mahākappino,
satasahassāni hi;
Ye bālā ye ca paṇḍitā,
saṁsāraṁ khepayitvāna;
Dukkhassantaṁ karissare.
34 Mitāni sukhadukkhāni,
doṇehi piṭakehi ca;
Jino sabbaṁ pajānāti,
sammūḷhā itarā pajā.
35 Evaṁdiṭṭhi pure āsiṁ,
sammūḷho mohapāruto;
Micchādiṭṭhi ca dussīlo,
kadariyo paribhāsako.
36 Oraṁ me chahi māsehi,
kālakiriyā bhavissati;
Ekantakaṭukaṁ ghoraṁ,
nirayaṁ papatissahaṁ.
37 Catukkaṇṇaṁ catudvāraṁ,
vibhattaṁ bhāgaso mitaṁ;
Ayopākārapariyantaṁ,
ayasā paṭikujjitaṁ.
38 Tassa ayomayā bhūmi,
jalitā tejasā yutā;
Samantā yojanasataṁ,
pharitvā tiṭṭhati sabbadā.
39 Vassāni satasahassāni,
ghoso suyyati tāvade;
Lakkho eso mahārāja,
satabhāgavassakoṭiyo.
40 Koṭisatasahassāni,
niraye paccare janā;
Micchādiṭṭhī ca dussīlā,
ye ca ariyūpavādino.
41 Tatthāhaṁ dīghamaddhānaṁ,
dukkhaṁ vedissa vedanaṁ;
Phalaṁ pāpassa kammassa,
tasmā socāmahaṁ bhusaṁ.
42 Taṁ suṇohi mahārāja,
arindama raṭṭhavaḍḍhana;
Dhītā mayhaṁ mahārāja,
uttarā bhaddamatthu te.
43 Karoti bhaddakaṁ kammaṁ,
sīlesuposathe ratā;
Saññatā saṁvibhāgī ca,
vadaññū vītamaccharā.
44 Akhaṇḍakārī sikkhāya,
suṇhā parakulesu ca;
Upāsikā sakyamunino,
sambuddhassa sirīmato.
45 Bhikkhu ca sīlasampanno,
gāmaṁ piṇḍāya pāvisi;
Okkhittacakkhu satimā,
guttadvāro susaṁvuto.
46 Sapadānaṁ caramāno,
agamā taṁ nivesanaṁ;
‘Tamaddasa mahārāja,
uttarā bhaddamatthu te’.
47 Pūraṁ pānīyasarakaṁ,
pūve vitte ca sā adā;
‘Pitā me kālakato bhante,
tassetaṁ upakappatu’.
48 Samanantarānuddiṭṭhe,
vipāko udapajjatha;
Bhuñjāmi kāmakāmīhaṁ,
rājā vessavaṇo yathā.
49 Taṁ suṇohi mahārāja,
arindama raṭṭhavaḍḍhana;
Sadevakassa lokassa,
buddho aggo pavuccati;
Taṁ buddhaṁ saraṇaṁ gaccha,
saputtadāro arindama.
50 Aṭṭhaṅgikena maggena,
phusanti amataṁ padaṁ;
Taṁ dhammaṁ saraṇaṁ gaccha,
saputtadāro arindama.
51 Cattāro ca paṭipannā,
cattāro ca phale ṭhitā;
Esa saṅgho ujubhūto,
paññāsīlasamāhito;
Taṁ saṅghaṁ saraṇaṁ gaccha,
saputtadāro arindama.
52 Pāṇātipātā viramassu khippaṁ,
Loke adinnaṁ parivajjayassu;
Amajjapo mā ca musā abhāṇi,
Sakena dārena ca hohi tuṭṭho”ti.
53 “Atthakāmosi me yakkha,
hitakāmosi devate;
Karomi tuyhaṁ vacanaṁ,
tvaṁsi ācariyo mama.
54 Upemi saraṇaṁ buddhaṁ,
dhammañcāpi anuttaraṁ;
Saṅghañca naradevassa,
gacchāmi saraṇaṁ ahaṁ.
55 Pāṇātipātā viramāmi khippaṁ,
Loke adinnaṁ parivajjayāmi;
Amajjapo no ca musā bhaṇāmi,
Sakena dārena ca homi tuṭṭho.
56 Ophuṇāmi mahāvāte,
nadiyā sīghagāmiyā;
Vamāmi pāpikaṁ diṭṭhiṁ,
buddhānaṁ sāsane rato”.
57 Idaṁ vatvāna soraṭṭho,
viramitvā pāpadassanā;
Namo bhagavato katvā,
pāmokkho rathamāruhīti.
58 Nandakapetavatthu tatiyaṁ.