Therāpadāna 23

Therāpadāna

Subhūtivagga

Subhūtittheraapadāna

1 “Himavantassāvidūre,

nisabho nāma pabbato;

Assamo sukato mayhaṁ,

paṇṇasālā sumāpitā.

2 Kosiyo nāma nāmena,

jaṭilo uggatāpano;

Ekākiyo adutiyo,

vasāmi nisabhe tadā.

3 Phalaṁ mūlañca paṇṇañca,

na bhuñjāmi ahaṁ tadā;

Pavattaṁva supātāhaṁ,

upajīvāmi tāvade.

4 Nāhaṁ kopemi ājīvaṁ,

cajamānopi jīvitaṁ;

Ārādhemi sakaṁ cittaṁ,

vivajjemi anesanaṁ.

5 Rāgūpasaṁhitaṁ cittaṁ,

yadā uppajjate mama;

Sayaṁva paccavekkhāmi,

ekaggo taṁ damemahaṁ.

6 ‘Rajjase rajjanīye ca,

dussanīye ca dussase;

Muyhase mohanīye ca,

nikkhamassu vanā tuvaṁ.

7 Visuddhānaṁ ayaṁ vāso,

nimmalānaṁ tapassinaṁ;

Mā kho visuddhaṁ dūsesi,

nikkhamassu vanā tuvaṁ.

8 Agāriko bhavitvāna,

yadā puttaṁ labhissasi;

Ubhopi mā virādhesi,

nikkhamassu vanā tuvaṁ.

9 Chavālātaṁ yathā kaṭṭhaṁ,

na kvaci kiccakārakaṁ;

Neva gāme araññe vā,

na hi taṁ kaṭṭhasammataṁ.

10 Chavālātūpamo tvaṁsi,

na gihī nāpi saññato;

Ubhato muttako ajja,

nikkhamassu vanā tuvaṁ.

11 Siyā nu kho tava etaṁ,

ko pajānāti te idaṁ;

Saddhādhuraṁ vahisi me,

kosajjabahulāya ca.

12 Jigucchissanti taṁ viññū,

asuciṁ nāgariko yathā;

Ākaḍḍhitvāna isayo,

codayissanti taṁ sadā.

13 Taṁ viññū pavadissanti,

samatikkantasāsanaṁ;

Saṁvāsaṁ alabhanto hi,

kathaṁ jīvihisi tuvaṁ.

14 Tidhā pabhinnaṁ mātaṅgaṁ,

kuñjaraṁ saṭṭhihāyanaṁ;

Balī nāgo upagantvā,

yūthā nīharate gajaṁ.

15 Yūthā vinissaṭo santo,

sukhaṁ sātaṁ na vindati;

Dukkhito vimano hoti,

pajjhāyanto pavedhati.

16 Tatheva jaṭilā tampi,

nīharissanti dummatiṁ;

Tehi tvaṁ nissaṭo santo,

sukhaṁ sātaṁ na lacchasi.

17 Divā vā yadi vā rattiṁ,

sokasallasamappito;

Ḍayhasi pariḷāhena,

gajo yūthāva nissaṭo.

18 Jātarūpaṁ yathā kūṭaṁ,

neva jhāyati katthaci;

Tathā sīlavihīno tvaṁ,

na jhāyissasi katthaci.

19 Agāraṁ vasamānopi,

kathaṁ jīvihisi tuvaṁ;

Mattikaṁ pettikañcāpi,

natthi te nihitaṁ dhanaṁ.

20 Sayaṁ kammaṁ karitvāna,

gatte sedaṁ pamocayaṁ;

Evaṁ jīvihisi gehe,

sādhu te taṁ na ruccati.

21 Evāhaṁ tattha vāremi,

saṅkilesagataṁ manaṁ;

Nānādhammakathaṁ katvā,

pāpā cittaṁ nivārayiṁ’.

22 Evaṁ me viharantassa,

appamādavihārino;

Tiṁsavassasahassāni,

vipine me atikkamuṁ.

23 Appamādarataṁ disvā,

uttamatthaṁ gavesakaṁ;

Padumuttarasambuddho,

āgacchi mama santikaṁ.

24 Timbarūsakavaṇṇābho,

appameyyo anūpamo;

Rūpenāsadiso buddho,

ākāse caṅkamī tadā.

25 Suphullo sālarājāva,

vijjūvabbhaghanantare;

Ñāṇenāsadiso buddho,

ākāse caṅkamī tadā.

26 Sīharājāvasambhīto,

gajarājāva dappito;

Lāsito byaggharājāva,

ākāse caṅkamī tadā.

27 Siṅgīnikkhasavaṇṇābho,

khadiraṅgārasannibho;

Maṇi yathā jotiraso,

ākāse caṅkamī tadā.

28 Visuddhakelāsanibho,

puṇṇamāyeva candimā;

Majjhanhikeva sūriyo,

ākāse caṅkamī tadā.

29 Disvā nabhe caṅkamantaṁ,

evaṁ cintesahaṁ tadā;

‘Devo nu kho ayaṁ satto,

udāhu manujo ayaṁ.

30 Na me suto vā diṭṭho vā,

mahiyā ediso naro;

Api mantapadaṁ atthi,

ayaṁ satthā bhavissati’.

31 Evāhaṁ cintayitvāna,

sakaṁ cittaṁ pasādayiṁ;

Nānāpupphañca gandhañca,

sannipātesahaṁ tadā.

32 Pupphāsanaṁ paññapetvā,

sādhucittaṁ manoramaṁ;

Narasārathinaṁ aggaṁ,

idaṁ vacanamabraviṁ.

33 ‘Idaṁ me āsanaṁ vīra,

paññattaṁ tavanucchavaṁ;

Hāsayanto mamaṁ cittaṁ,

nisīda kusumāsane’.

34 Nisīdi tattha bhagavā,

asambhītova kesarī;

Sattarattindivaṁ buddho,

pavare kusumāsane.

35 Namassamāno aṭṭhāsiṁ,

sattarattindivaṁ ahaṁ;

Vuṭṭhahitvā samādhimhā,

satthā loke anuttaro;

Mama kammaṁ pakittento,

idaṁ vacanamabravi.

36 ‘Bhāvehi buddhānussatiṁ,

bhāvanānamanuttaraṁ;

Imaṁ satiṁ bhāvayitvā,

pūrayissasi mānasaṁ.

37 Tiṁsakappasahassāni,

devaloke ramissasi;

Asītikkhattuṁ devindo,

devarajjaṁ karissasi;

Sahassakkhattuṁ cakkavattī,

rājā raṭṭhe bhavissasi.

38 Padesarajjaṁ vipulaṁ,

gaṇanāto asaṅkhiyaṁ;

Anubhossasi taṁ sabbaṁ,

buddhānussatiyā phalaṁ.

39 Bhavābhave saṁsaranto,

mahābhogaṁ labhissasi;

Bhoge te ūnatā natthi,

buddhānussatiyā phalaṁ.

40 Kappasatasahassamhi,

okkākakulasambhavo;

Gotamo nāma gottena,

satthā loke bhavissati.

41 Asītikoṭiṁ chaḍḍetvā,

dāse kammakare bahū;

Gotamassa bhagavato,

sāsane pabbajissasi.

42 Ārādhayitvā sambuddhaṁ,

gotamaṁ sakyapuṅgavaṁ;

Subhūti nāma nāmena,

hessati satthu sāvako.

43 Bhikkhusaṅghe nisīditvā,

dakkhiṇeyyaguṇamhi taṁ;

Tathāraṇavihāre ca,

dvīsu agge ṭhapessati’.

44 Idaṁ vatvāna sambuddho,

jalajuttamanāmako;

Nabhaṁ abbhuggamī vīro,

haṁsarājāva ambare.

45 Sāsito lokanāthena,

namassitvā tathāgataṁ;

Sadā bhāvemi mudito,

buddhānussatimuttamaṁ.

46 Tena kammena sukatena,

cetanāpaṇidhīhi ca;

Jahitvā mānusaṁ dehaṁ,

tāvatiṁsaṁ agacchahaṁ.

47 Asītikkhattuṁ devindo,

devarajjamakārayiṁ;

Sahassakkhattuṁ rājā ca,

cakkavattī ahosahaṁ.

48 Padesarajjaṁ vipulaṁ,

gaṇanāto asaṅkhiyaṁ;

Anubhomi susampattiṁ,

buddhānussatiyā phalaṁ.

49 Bhavābhave saṁsaranto,

mahābhogaṁ labhāmahaṁ;

Bhoge me ūnatā natthi,

buddhānussatiyā phalaṁ.

50 Satasahassito kappe,

yaṁ kammamakariṁ tadā;

Duggatiṁ nābhijānāmi,

buddhānussatiyā phalaṁ.

51 Paṭisambhidā catasso,

vimokkhāpi ca aṭṭhime;

Chaḷabhiññā sacchikatā,

kataṁ buddhassa sāsanaṁ”.

52 Itthaṁ sudaṁ āyasmā subhūti thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

53 Subhūtittherassāpadānaṁ paṭhamaṁ.