Milindapañha 29

Milindapañha

Vicāravagga

2. Purimakoṭipañha

1 Rājā āha—“bhante nāgasena, yaṁ panetaṁ brūsi ‘purimā koṭi na paññāyatī’ti, tassa opammaṁ karohī”ti. “Yathā, mahārāja, puriso parittaṁ bījaṁ pathaviyaṁ nikkhipeyya, tato aṅkuro uṭṭhahitvā anupubbena vuḍḍhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjitvā phalaṁ dadeyya. Tato bījaṁ gahetvā puna ropeyya, tatopi aṅkuro uṭṭhahitvā anupubbena vuḍḍhiṁ virūḷhiṁ vepullaṁ āpajjitvā phalaṁ dadeyya. Evametissā santatiyā atthi anto”ti? “Natthi, bhante”ti. “Evameva kho, mahārāja, addhānassāpi purimā koṭi na paññāyatī”ti.

2 “Bhiyyo opammaṁ karohī”ti. “Yathā, mahārāja, kukkuṭiyā aṇḍaṁ bhaveyya, aṇḍato kukkuṭī kukkuṭiyā aṇḍanti. Evametissā santatiyā atthi anto”ti? “Natthi, bhante”ti. “Evameva kho, mahārāja, addhānassāpi purimā koṭi na paññāyatī”ti.

3 “Bhiyyo opammaṁ karohī”ti. Thero pathaviyā cakkaṁ likhitvā milindaṁ rājānaṁ etadavoca—“atthi, mahārāja, imassa cakkassa anto”ti? “Natthi, bhante”ti. “Evameva kho, mahārāja, imāni cakkāni vuttāni bhagavatā ‘cakkhuñca paṭicca rūpe ca uppajjati cakkhuviññāṇaṁ, tiṇṇaṁ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā kammaṁ, kammato puna cakkhuṁ jāyatī’ti. Evametissā santatiyā atthi anto”ti? “Natthi, bhante”ti.

4 “‘Sotañca paṭicca sadde ca …pe… manañca paṭicca dhamme ca uppajjati manoviññāṇaṁ, tiṇṇaṁ saṅgati phasso, phassapaccayā vedanā, vedanāpaccayā taṇhā, taṇhāpaccayā upādānaṁ, upādānapaccayā kammaṁ, kammato puna mano jāyatī’ti. Evametissā santatiyā atthi anto”ti? “Natthi, bhante”ti. “Evameva kho, mahārāja, addhānassāpi purimā koṭi na paññāyatī”ti.

5 “Kallosi, bhante nāgasenā”ti.

6 Purimakoṭipañho dutiyo.