Jātaka 499

Jātaka

Vīsatinipāta

Mātaṅgavagga

3. Sivijātaka

1 “Dūre apassaṁ therova,

cakkhuṁ yācitumāgato;

Ekanettā bhavissāma,

cakkhuṁ me dehi yācito”.

2 “Kenānusiṭṭho idha māgatosi,

Vanibbaka cakkhupathāni yācituṁ;

Suduccajaṁ yācasi uttamaṅgaṁ,

Yamāhu nettaṁ purisena duccajaṁ”.

3 “Yamāhu devesu sujampatīti,

Maghavāti naṁ āhu manussaloke;

Tenānusiṭṭho idha māgatosmi,

Vanibbako cakkhupathāni yācituṁ.

4 Vanibbato mayha vaniṁ anuttaraṁ,

Dadāhi te cakkhupathāni yācito;

Dadāhi me cakkhupathaṁ anuttaraṁ,

Yamāhu nettaṁ purisena duccajaṁ”.

5 “Yena atthena āgacchi,

yamatthamabhipatthayaṁ;

Te te ijjhantu saṅkappā,

labha cakkhūni brāhmaṇa.

6 Ekaṁ te yācamānassa,

Ubhayāni dadāmahaṁ;

Sa cakkhumā gaccha janassa pekkhato,

Yadicchase tvaṁ tadate samijjhatu”.

7 “Mā no deva adā cakkhuṁ,

mā no sabbe parākari;

Dhanaṁ dehi mahārāja,

muttā veḷuriyā bahū.

8 Yutte deva rathe dehi,

ājānīye calaṅkate;

Nāge dehi mahārāja,

hemakappanavāsase.

9 Yathā taṁ sivayo sabbe,

sayoggā sarathā sadā;

Samantā parikireyyuṁ,

evaṁ dehi rathesabha”.

10 “Yo ve dassanti vatvāna,

adāne kurute mano;

Bhūmyaṁ so patitaṁ pāsaṁ,

gīvāyaṁ paṭimuñcati.

11 Yo ve dassanti vatvāna,

adāne kurute mano;

Pāpā pāpataro hoti,

sampatto yamasādhanaṁ.

12 Yañhi yāce tañhi dade,

yaṁ na yāce na taṁ dade;

Svāhaṁ tameva dassāmi,

yaṁ maṁ yācati brāhmaṇo”.

13 “Āyuṁ nu vaṇṇaṁ nu sukhaṁ balaṁ nu,

Kiṁ patthayāno nu janinda desi;

Kathañhi rājā sivinaṁ anuttaro,

Cakkhūni dajjā paralokahetu”.

14 “Na vāhametaṁ yasasā dadāmi,

Na puttamicche na dhanaṁ na raṭṭhaṁ;

Satañca dhammo carito purāṇo,

Icceva dāne ramate mano mama”.

(…)

15 “Sakhā ca mitto ca mamāsi sīvika,

Susikkhito sādhu karohi me vaco;

Uddharitvā cakkhūni mamaṁ jigīsato,

Hatthesu ṭhapehi vanibbakassa”.

16 Codito sivirājena,

sīviko vacanaṅkaro;

Rañño cakkhūnuddharitvā,

brāhmaṇassūpanāmayi;

Sacakkhu brāhmaṇo āsi,

andho rājā upāvisi.

17 Tato so katipāhassa,

uparūḷhesu cakkhusu;

Sūtaṁ āmantayī rājā,

sivīnaṁ raṭṭhavaḍḍhano.

18 “Yojehi sārathi yānaṁ,

yuttañca paṭivedaya;

Uyyānabhūmiṁ gacchāma,

pokkharañño vanāni ca”.

19 So ca pokkharaṇītīre,

pallaṅkena upāvisi;

Tassa sakko pāturahu,

devarājā sujampati.

20 “Sakkohamasmi devindo,

āgatosmi tavantike;

Varaṁ varassu rājīsi,

yaṁ kiñci manasicchasi”.

21 “Pahūtaṁ me dhanaṁ sakka,

balaṁ koso canappako;

Andhassa me sato dāni,

maraṇaññeva ruccati”.

22 “Yāni saccāni dvipadinda,

tāni bhāsassu khattiya;

Saccaṁ te bhaṇamānassa,

puna cakkhu bhavissati”.

23 “Ye maṁ yācitumāyanti,

nānāgottā vanibbakā;

Yopi maṁ yācate tattha,

sopi me manaso piyo;

Etena saccavajjena,

cakkhu me upapajjatha.

24 Yaṁ maṁ so yācituṁ āgā,

dehi cakkhunti brāhmaṇo;

Tassa cakkhūni pādāsiṁ,

brāhmaṇassa vanibbato.

25 Bhiyyo maṁ āvisī pīti,

somanassañcanappakaṁ;

Etena saccavajjena,

dutiyaṁ me upapajjatha”.

26 “Dhammena bhāsitā gāthā,

sivīnaṁ raṭṭhavaḍḍhana;

Etāni tava nettāni,

dibbāni paṭidissare.

27 Tirokuṭṭaṁ tiroselaṁ,

samatiggayha pabbataṁ;

Samantā yojanasataṁ,

dassanaṁ anubhontu te”.

28 “Ko nīdha vittaṁ na dadeyya yācito,

Api visiṭṭhaṁ supiyampi attano;

Tadiṅgha sabbe sivayo samāgatā,

Dibbāni nettāni mamajja passatha.

29 Tirokuṭṭaṁ tiroselaṁ,

samatiggayha pabbataṁ;

Samantā yojanasataṁ,

dassanaṁ anubhonti me.

30 Na cāgamattā paramatthi kiñci,

Maccānaṁ idha jīvite;

Datvāna mānusaṁ cakkhuṁ,

Laddhaṁ me cakkhuṁ amānusaṁ.

31 Etampi disvā sivayo,

Detha dānāni bhuñjatha;

Datvā ca bhutvā ca yathānubhāvaṁ,

Aninditā saggamupetha ṭhānan”ti.

32 Sivijātakaṁ tatiyaṁ.