Jātaka 545

Jātaka

Mahānipāta

Mūgapakkhavagga

8. Mahānāradakassapajātaka

1 Ahu rājā videhānaṁ,

aṅgati nāma khattiyo;

Pahūtayoggo dhanimā,

anantabalaporiso.

2 So ca pannarasiṁ rattiṁ,

purimayāme anāgate;

Cātumāsā komudiyā,

amacce sannipātayi.

3 Paṇḍite sutasampanne,

mhitapubbe vicakkhaṇe;

Vijayañca sunāmañca,

senāpatiṁ alātakaṁ.

4 Tamanupucchi vedeho,

“paccekaṁ brūtha saṁ ruciṁ;

Cātumāsā komudajja,

juṇhaṁ byapahataṁ tamaṁ;

Kāyajja ratiyā rattiṁ,

viharemu imaṁ utuṁ”.

5 Tato senāpati rañño,

Alāto etadabravi;

“Haṭṭhaṁ yoggaṁ balaṁ sabbaṁ,

Senaṁ sannāhayāmase.

6 Niyyāma deva yuddhāya,

anantabalaporisā;

Ye te vasaṁ na āyanti,

vasaṁ upanayāmase;

Esā mayhaṁ sakā diṭṭhi,

ajitaṁ ojināmase”.

7 Alātassa vaco sutvā,

sunāmo etadabravi;

“Sabbe tuyhaṁ mahārāja,

amittā vasamāgatā.

8 Nikkhittasatthā paccatthā,

nivātamanuvattare;

Uttamo ussavo ajja,

na yuddhaṁ mama ruccati.

9 Annapānañca khajjañca,

khippaṁ abhiharantu te;

Ramassu deva kāmehi,

naccagīte suvādite”.

10 Sunāmassa vaco sutvā,

vijayo etadabravi;

“Sabbe kāmā mahārāja,

niccaṁ tava mupaṭṭhitā.

11 Na hete dullabhā deva,

tava kāmehi modituṁ;

Sadāpi kāmā sulabhā,

netaṁ cittamataṁ mama.

12 Samaṇaṁ brāhmaṇaṁ vāpi,

upāsemu bahussutaṁ;

Yo najja vinaye kaṅkhaṁ,

atthadhammavidū ise”.

13 Vijayassa vaco sutvā,

rājā aṅgati mabravi;

“Yathā vijayo bhaṇati,

mayhampetaṁva ruccati.

14 Samaṇaṁ brāhmaṇaṁ vāpi,

upāsemu bahussutaṁ;

Yo najja vinaye kaṅkhaṁ,

atthadhammavidū ise.

15 Sabbeva santā karotha matiṁ,

Kaṁ upāsemu paṇḍitaṁ;

Yo najja vinaye kaṅkhaṁ,

Atthadhammavidū ise”.

16 Vedehassa vaco sutvā,

alāto etadabravi;

“Atthāyaṁ migadāyasmiṁ,

acelo dhīrasammato.

17 Guṇo kassapagottāyaṁ,

suto citrakathī gaṇī;

Taṁ deva payirupāsemu,

so no kaṅkhaṁ vinessati”.

18 Alātassa vaco sutvā,

rājā codesi sārathiṁ;

“Migadāyaṁ gamissāma,

yuttaṁ yānaṁ idhānaya”.

19 Tassa yānaṁ ayojesuṁ,

dantaṁ rūpiyapakkharaṁ;

Sukkamaṭṭhaparivāraṁ,

paṇḍaraṁ dosināmukhaṁ.

20 Tatrāsuṁ kumudāyuttā,

cattāro sindhavā hayā;

Anilūpamasamuppātā,

sudantā soṇṇamālino.

21 Setacchattaṁ setaratho,

setassā setabījanī;

Vedeho sahamaccehi,

niyyaṁ candova sobhati.

22 Tamanuyāyiṁsu bahavo,

indikhaggadharā balī;

Assapiṭṭhigatā vīrā,

narā naravarādhipaṁ.

23 So muhuttaṁva yāyitvā,

yānā oruyha khattiyo;

Vedeho sahamaccehi,

pattī guṇamupāgami.

24 Yepi tattha tadā āsuṁ,

brāhmaṇibbhā samāgatā;

Na te apanayī rājā,

akataṁ bhūmimāgate.

25 Tato so mudukā bhisiyā,

muducittakasanthate;

Mudupaccatthate rājā,

ekamantaṁ upāvisi.

26 Nisajja rājā sammodi,

kathaṁ sāraṇiyaṁ tato;

“Kacci yāpaniyaṁ bhante,

vātānamaviyaggatā.

27 Kacci akasirā vutti,

labhasi piṇḍayāpanaṁ;

Apābādho casi kacci,

cakkhuṁ na parihāyati”.

28 Taṁ guṇo paṭisammodi,

vedehaṁ vinaye rataṁ;

“Yāpanīyaṁ mahārāja,

sabbametaṁ tadūbhayaṁ.

29 Kacci tuyhampi vedeha,

paccantā na balīyare;

Kacci arogaṁ yoggaṁ te,

kacci vahati vāhanaṁ;

Kacci te byādhayo natthi,

sarīrassupatāpiyā”.

30 Paṭisammodito rājā,

tato pucchi anantarā;

Atthaṁ dhammañca ñāyañca,

dhammakāmo rathesabho.

31 “Kathaṁ dhammaṁ care macco,

mātāpitūsu kassapa;

Kathaṁ care ācariye,

puttadāre kathaṁ care.

32 Kathaṁ careyya vuḍḍhesu,

kathaṁ samaṇabrāhmaṇe;

Kathañca balakāyasmiṁ,

kathaṁ janapade care.

33 Kathaṁ dhammaṁ caritvāna,

maccā gacchanti suggatiṁ;

Kathañceke adhammaṭṭhā,

patanti nirayaṁ atho”.

34 Vedehassa vaco sutvā,

kassapo etadabravi;

“Suṇohi me mahārāja,

saccaṁ avitathaṁ padaṁ.

35 Natthi dhammacaritassa,

phalaṁ kalyāṇapāpakaṁ;

Natthi deva paro loko,

ko tato hi idhāgato.

36 Natthi deva pitaro vā,

kuto mātā kuto pitā;

Natthi ācariyo nāma,

adantaṁ ko damessati.

37 Samatulyāni bhūtāni,

natthi jeṭṭhāpacāyikā;

Natthi balaṁ vīriyaṁ vā,

kuto uṭṭhānaporisaṁ;

Niyatāni hi bhūtāni,

yathā goṭaviso tathā.

38 Laddheyyaṁ labhate macco,

tattha dānaphalaṁ kuto;

Natthi dānaphalaṁ deva,

avaso devavīriyo.

39 Bālehi dānaṁ paññattaṁ,

paṇḍitehi paṭicchitaṁ;

Avasā denti dhīrānaṁ,

bālā paṇḍitamānino.

40 Sattime sassatā kāyā,

acchejjā avikopino;

Tejo pathavī āpo ca,

vāyo sukhaṁ dukhañcime;

Jīve ca sattime kāyā,

yesaṁ chettā na vijjati.

41 Natthi hantā va chettā vā,

haññe yevāpi koci naṁ;

Antareneva kāyānaṁ,

satthāni vītivattare.

42 Yo cāpi siramādāya,

paresaṁ nisitāsinā;

Na so chindati te kāye,

tattha pāpaphalaṁ kuto.

43 Cullāsītimahākappe,

sabbe sujjhanti saṁsaraṁ;

Anāgate tamhi kāle,

saññatopi na sujjhati.

44 Caritvāpi bahuṁ bhadraṁ,

neva sujjhantināgate;

Pāpañcepi bahuṁ katvā,

taṁ khaṇaṁ nātivattare.

45 Anupubbena no suddhi,

kappānaṁ cullasītiyā;

Niyatiṁ nātivattāma,

velantamiva sāgaro”.

46 Kassapassa vaco sutvā,

alāto etadabravi;

“Yathā bhadanto bhaṇati,

mayhampetaṁva ruccati.

47 Ahampi purimaṁ jātiṁ,

sare saṁsaritattano;

Piṅgalo nāmahaṁ āsiṁ,

luddo goghātako pure.

48 Bārāṇasiyaṁ phītāyaṁ,

bahuṁ pāpaṁ kataṁ mayā;

Bahū mayā hatā pāṇā,

mahiṁsā sūkarā ajā.

49 Tato cuto idha jāto,

iddhe senāpatīkule;

Natthi nūna phalaṁ pāpaṁ,

yohaṁ na nirayaṁ gato”.

50 Athettha bījako nāma,

dāso āsi paṭaccarī;

Uposathaṁ upavasanto,

guṇasantikupāgami.

51 Kassapassa vaco sutvā,

alātassa ca bhāsitaṁ;

Passasanto muhuṁ uṇhaṁ,

rudaṁ assūni vattayi.

52 Tamanupucchi vedeho,

“kimatthaṁ samma rodasi;

Kiṁ te sutaṁ vā diṭṭhaṁ vā,

kiṁ maṁ vedesi vedanaṁ”.

53 Vedehassa vaco sutvā,

bījako etadabravi;

“Natthi me vedanā dukkhā,

mahārāja suṇohi me.

54 Ahampi purimaṁ jātiṁ,

sarāmi sukhamattano;

Sāketāhaṁ pure āsiṁ,

bhāvaseṭṭhi guṇe rato.

55 Sammato brāhmaṇibbhānaṁ,

saṁvibhāgarato suci;

Na cāpi pāpakaṁ kammaṁ,

sarāmi katamattano.

56 Tato cutāhaṁ vedeha,

idha jāto duritthiyā;

Gabbhamhi kumbhadāsiyā,

yato jāto suduggato.

57 Evampi duggato santo,

samacariyaṁ adhiṭṭhito;

Upaḍḍhabhāgaṁ bhattassa,

dadāmi yo me icchati.

58 Cātuddasiṁ pañcadasiṁ,

sadā upavasāmahaṁ;

Na cāpi bhūte hiṁsāmi,

theyyañcāpi vivajjayiṁ.

59 Sabbameva hi nūnetaṁ,

suciṇṇaṁ bhavati nipphalaṁ;

Niratthaṁ maññidaṁ sīlaṁ,

alāto bhāsatī yathā.

60 Kalimeva nūna gaṇhāmi,

asippo dhuttako yathā;

Kaṭaṁ alāto gaṇhāti,

kitavosikkhito yathā.

61 Dvāraṁ nappaṭipassāmi,

yena gacchāmi suggatiṁ;

Tasmā rāja parodāmi,

sutvā kassapabhāsitaṁ”.

62 Bījakassa vaco sutvā,

rājā aṅgati mabravi;

“Natthi dvāraṁ sugatiyā,

niyatiṁ kaṅkha bījaka.

63 Sukhaṁ vā yadi vā dukkhaṁ,

niyatiyā kira labbhati;

Saṁsārasuddhi sabbesaṁ,

mā turittho anāgate.

64 Ahampi pubbe kalyāṇo,

brāhmaṇibbhesu byāvaṭo;

Vohāramanusāsanto,

ratihīno tadantarā.

65 Punapi bhante dakkhemu,

saṅgati ce bhavissati”;

Idaṁ vatvāna vedeho,

paccagā sanivesanaṁ.

66 Tato ratyā vivasāne,

upaṭṭhānamhi aṅgati;

Amacce sannipātetvā,

idaṁ vacanamabravi.

67 “Candake me vimānasmiṁ,

sadā kāme vidhentu me;

Mā upagacchuṁ atthesu,

guyhappakāsiyesu ca.

68 Vijayo ca sunāmo ca,

senāpati alātako;

Ete atthe nisīdantu,

vohārakusalā tayo”.

69 Idaṁ vatvāna vedeho,

“kāmeva bahumaññatha;

Na cāpi brāhmaṇibbhesu,

atthe kismiñci byāvaṭo”.

70 Tato dvesattarattassa,

vedehassatrajā piyā;

Rājakaññā rucā nāma,

dhātimātaramabravi.

71 “Alaṅkarotha maṁ khippaṁ,

sakhiyo cālaṅkarontu me;

Suve pannaraso dibyo,

gacchaṁ issarasantike”.

72 Tassā mālyaṁ abhihariṁsu,

candanañca mahārahaṁ;

Maṇisaṅkhamuttāratanaṁ,

nānāratte ca ambare.

73 Tañca soṇṇamaye pīṭhe,

nisinnaṁ bahukitthiyo;

Parikiriya pasobhiṁsu,

rucaṁ ruciravaṇṇiniṁ.

74 Sā ca sakhimajjhagatā,

sabbābharaṇabhūsitā;

Sateratā abbhamiva,

candakaṁ pāvisī rucā.

75 Upasaṅkamitvā vedehaṁ,

vanditvā vinaye rataṁ;

Suvaṇṇakhacite pīṭhe,

ekamantaṁ upāvisi.

76 Tañca disvāna vedeho,

accharānaṁva saṅgamaṁ;

Rucaṁ sakhimajjhagataṁ,

idaṁ vacanamabravi.

77 “Kacci ramasi pāsāde,

antopokkharaṇiṁ pati;

Kacci bahuvidhaṁ khajjaṁ,

sadā abhiharanti te.

78 Kacci bahuvidhaṁ mālyaṁ,

ocinitvā kumāriyo;

Gharake karotha paccekaṁ,

khiḍḍāratiratā muhuṁ.

79 Kena vā vikalaṁ tuyhaṁ,

kiṁ khippaṁ āharantu te;

Manokarassu kuḍḍamukhī,

api candasamamhipi”.

80 Vedehassa vaco sutvā,

rucā pitaramabravi;

“Sabbametaṁ mahārāja,

labbhatissarasantike.

81 Suve pannaraso dibyo,

sahassaṁ āharantu me;

Yathādinnañca dassāmi,

dānaṁ sabbavanīsvahaṁ”.

82 Rucāya vacanaṁ sutvā,

rājā aṅgati mabravi;

“Bahuṁ vināsitaṁ vittaṁ,

niratthaṁ aphalaṁ tayā.

83 Uposathe vasaṁ niccaṁ,

annapānaṁ na bhuñjasi;

Niyatetaṁ abhuttabbaṁ,

natthi puññaṁ abhuñjato.

84 Bījakopi hi sutvāna,

tadā kassapabhāsitaṁ;

Passasanto muhuṁ uṇhaṁ,

rudaṁ assūni vattayi.

85 Yāva ruce jīvamānā,

mā bhattamapanāmayi;

Natthi bhadde paro loko,

kiṁ niratthaṁ vihaññasi”.

86 Vedehassa vaco sutvā,

rucā ruciravaṇṇinī;

Jānaṁ pubbāparaṁ dhammaṁ,

pitaraṁ etadabravi.

87 “Sutameva pure āsi,

sakkhi diṭṭhamidaṁ mayā;

Bālūpasevī yo hoti,

bālova samapajjatha.

88 Mūḷho hi mūḷhamāgamma,

bhiyyo mohaṁ nigacchati;

Patirūpaṁ alātena,

bījakena ca muyhituṁ.

89 Tvañca devāsi sappañño,

dhiro atthassa kovido;

Kathaṁ bālehi sadisaṁ,

hīnadiṭṭhiṁ upāgami.

90 Sacepi saṁsārapathena sujjhati,

Niratthiyā pabbajjā guṇassa;

Kīṭova aggiṁ jalitaṁ apāpataṁ,

Upapajjati mohamūḷho naggabhāvaṁ.

91 Saṁsārasuddhīti pure niviṭṭhā,

Kammaṁ vidūsenti bahū ajānaṁ;

Pubbe kalī duggahitovanatthā,

Dummo ca yā balisā ambujova.

92 Upamaṁ te karissāmi,

mahārāja tavatthiyā;

Upamāya midhekacce,

atthaṁ jānanti paṇḍitā.

93 Vāṇijānaṁ yathā nāvā,

appamāṇabharā garu;

Atibhāraṁ samādāya,

aṇṇave avasīdati.

94 Evameva naro pāpaṁ,

thokaṁ thokampi ācinaṁ;

Atibhāraṁ samādāya,

niraye avasīdati.

95 Na tāva bhāro paripūro,

alātassa mahīpati;

Ācināti ca taṁ pāpaṁ,

yena gacchati duggatiṁ.

96 Pubbevassa kataṁ puññaṁ,

alātassa mahīpati;

Tasseva deva nissando,

yañceso labhate sukhaṁ.

97 Khīyate cassa taṁ puññaṁ,

tathā hi aguṇe rato;

Ujumaggaṁ avahāya,

kummaggamanudhāvati.

98 Tulā yathā paggahitā,

ohite tulamaṇḍale;

Unnameti tulāsīsaṁ,

bhāre oropite sati.

99 Evameva naro puññaṁ,

thokaṁ thokampi ācinaṁ;

Saggātimāno dāsova,

bījako sātave rato.

100 Yamajja bījako dāso,

dukkhaṁ passati attani;

Pubbevassa kataṁ pāpaṁ,

tameso paṭisevati.

101 Khīyate cassa taṁ pāpaṁ,

tathā hi vinaye rato;

Kassapañca samāpajja,

mā hevuppathamāgamā.

102 Yaṁ yañhi rāja bhajati,

santaṁ vā yadi vā asaṁ;

Sīlavantaṁ visīlaṁ vā,

vasaṁ tasseva gacchati.

103 Yādisaṁ kurute mittaṁ,

yādisaṁ cūpasevati;

Sopi tādisako hoti,

sahavāso hi tādiso.

104 Sevamāno sevamānaṁ,

samphuṭṭho samphusaṁ paraṁ;

Saro diddho kalāpaṁva,

alittamupalimpati;

Upalepabhayā dhīro,

neva pāpasakhā siyā.

105 Pūtimacchaṁ kusaggena,

yo naro upanayhati;

Kusāpi pūti vāyanti,

evaṁ bālūpasevanā.

106 Tagarañca palāsena,

yo naro upanayhati;

Pattāpi surabhi vāyanti,

evaṁ dhīrūpasevanā.

107 Tasmā pattapuṭasseva,

ñatvā sampākamattano;

Asante nopaseveyya,

sante seveyya paṇḍito;

Asanto nirayaṁ nenti,

santo pāpenti suggatiṁ.

108 Ahampi jātiyo satta,

sare saṁsaritattano;

Anāgatāpi satteva,

yā gamissaṁ ito cutā.

109 Yā me sā sattamī jāti,

ahu pubbe janādhipa;

Kammāraputto magadhesu,

ahuṁ rājagahe pure.

110 Pāpaṁ sahāyamāgamma,

bahuṁ pāpaṁ kataṁ mayā;

Paradārassa heṭhento,

carimhā amarā viya.

111 Taṁ kammaṁ nihitaṁ aṭṭhā,

bhasmacchannova pāvako;

Atha aññehi kammehi,

ajāyiṁ vaṁsabhūmiyaṁ.

112 Kosambiyaṁ seṭṭhikule,

iddhe phīte mahaddhane;

Ekaputto mahārāja,

niccaṁ sakkatapūjito.

113 Tattha mittaṁ asevissaṁ,

sahāyaṁ sātave rataṁ;

Paṇḍitaṁ sutasampannaṁ,

so maṁ atthe nivesayi.

114 Cātuddasiṁ pañcadasiṁ,

bahuṁ rattiṁ upāvasiṁ;

Taṁ kammaṁ nihitaṁ aṭṭhā,

nidhīva udakantike.

115 Atha pāpāna kammānaṁ,

Yametaṁ magadhe kataṁ;

Phalaṁ pariyāga maṁ pacchā,

Bhutvā duṭṭhavisaṁ yathā.

116 Tato cutāhaṁ vedeha,

roruve niraye ciraṁ;

Sakammunā apaccissaṁ,

taṁ saraṁ na sukhaṁ labhe.

117 Bahuvassagaṇe tattha,

khepayitvā bahuṁ dukhaṁ;

Bhinnāgate ahuṁ rāja,

chagalo uddhatapphalo.

118 Sātaputtā mayā vūḷhā,

piṭṭhiyā ca rathena ca;

Tassa kammassa nissando,

paradāragamanassa me.

119 Tato cutāhaṁ vedeha,

kapi āsiṁ brahāvane;

Niluñcitaphaloyeva,

yūthapena pagabbhinā;

Tassa kammassa nissando,

paradāragamanassa me.

120 Tato cutāhaṁ vedeha,

dassanesu pasū ahuṁ;

Niluñcito javo bhadro,

yoggaṁ vūḷhaṁ ciraṁ mayā;

Tassa kammassa nissando,

paradāragamanassa me.

121 Tato cutāhaṁ vedeha,

vajjīsu kulamāgamā;

Nevitthī na pumā āsiṁ,

manussatte sudullabhe;

Tassa kammassa nissando,

paradāragamanassa me.

122 Tato cutāhaṁ vedeha,

ajāyiṁ nandane vane;

Bhavane tāvatiṁsāhaṁ,

accharā kāmavaṇṇinī.

123 Vicittavatthābharaṇā,

āmuttamaṇikuṇḍalā;

Kusalā naccagītassa,

sakkassa paricārikā.

124 Tattha ṭhitāhaṁ vedeha,

sarāmi jātiyo imā;

Anāgatāpi satteva,

yā gamissaṁ ito cutā.

125 Pariyāgataṁ taṁ kusalaṁ,

yaṁ me kosambiyaṁ kataṁ;

Deve ceva manusse ca,

sandhāvissaṁ ito cutā.

126 Satta jacco mahārāja,

niccaṁ sakkatapūjitā;

Thībhāvāpi na muccissaṁ,

chaṭṭhā nigatiyo imā.

127 Sattamī ca gati deva,

devaputto mahiddhiko;

Pumā devo bhavissāmi,

devakāyasmimuttamo.

128 Ajjāpi santānamayaṁ,

mālaṁ ganthenti nandane;

Devaputto javo nāma,

yo me mālaṁ paṭicchati.

129 Muhutto viya so dibyo,

idha vassāni soḷasa;

Rattindivo ca so dibyo,

mānusiṁ saradosataṁ.

130 Iti kammāni anventi,

asaṅkheyyāpi jātiyo;

Kalyāṇaṁ yadi vā pāpaṁ,

na hi kammaṁ vinassati.

131 Yo icche puriso hotuṁ,

jātiṁ jātiṁ punappunaṁ;

Paradāraṁ vivajjeyya,

dhotapādova kaddamaṁ.

132 Yā icche puriso hotuṁ,

jātiṁ jātiṁ punappunaṁ;

Sāmikaṁ apacāyeyya,

indaṁva paricārikā.

133 Yo icche dibyabhogañca,

dibbamāyuṁ yasaṁ sukhaṁ;

Pāpāni parivajjetvā,

tividhaṁ dhammamācare.

134 Kāyena vācā manasā,

appamatto vicakkhaṇo;

Attano hoti atthāya,

itthī vā yadi vā pumā.

135 Ye kecime mānujā jīvaloke,

Yasassino sabbasamantabhogā;

Asaṁsayaṁ tehi pure suciṇṇaṁ,

Kammassakāse puthu sabbasattā.

136 Iṅghānucintesi sayampi deva,

Kutonidānā te imā janinda;

Yā te imā accharāsannikāsā,

Alaṅkatā kañcanajālachannā”.

137 Iccevaṁ pitaraṁ kaññā,

rucā tosesi aṅgatiṁ;

Mūḷhassa maggamācikkhi,

dhammamakkhāsi subbatā.

138 Athāgamā brahmalokā,

nārado mānusiṁ pajaṁ;

Jambudīpaṁ avekkhanto,

addā rājānamaṅgatiṁ.

139 Tato patiṭṭhā pāsāde,

vedehassa puratthato;

Tañca disvānānuppattaṁ,

rucā isimavandatha.

140 Athāsanamhā oruyha,

rājā byathitamānaso;

Nāradaṁ paripucchanto,

idaṁ vacanamabravi.

141 “Kuto nu āgacchasi devavaṇṇi,

Obhāsayaṁ sabbadisā candimāva;

Akkhāhi me pucchito nāmagottaṁ,

Kathaṁ taṁ jānanti manussaloke”.

142 “Ahañhi devato idāni emi,

Obhāsayaṁ sabbadisā candimāva;

Akkhāmi te pucchito nāmagottaṁ,

Jānanti maṁ nārado kassapo ca”.

143 “Accherarūpaṁ tava yādisañca,

Vehāyasaṁ gacchasi tiṭṭhasī ca;

Pucchāmi taṁ nārada etamatthaṁ,

Atha kena vaṇṇena tavāyamiddhi”.

144 “Saccañca dhammo ca damo ca cāgo,

Guṇā mamete pakatā purāṇā;

Teheva dhammehi susevitehi,

Manojavo yena kāmaṁ gatosmi”.

145 “Accheramācikkhasi puññasiddhiṁ,

Sace hi etehi yathā vadesi;

Pucchāmi taṁ nārada etamatthaṁ,

Puṭṭho ca me sādhu viyākarohi”.

146 “Pucchassu maṁ rāja tavesa attho,

Yaṁ saṁsayaṁ kuruse bhūmipāla;

Ahaṁ taṁ nissaṁsayataṁ gamemi,

Nayehi ñāyehi ca hetubhī ca”.

147 “Pucchāmi taṁ nārada etamatthaṁ,

Puṭṭho ca me nārada mā musā bhaṇi;

Atthi nu devā pitaro nu atthi,

Loko paro atthi jano yamāhu”.

148 “Attheva devā pitaro ca atthi,

Loko paro atthi jano yamāhu;

Kāmesu giddhā ca narā pamūḷhā,

Lokaṁ paraṁ na vidū mohayuttā”.

149 “Atthīti ce nārada saddahāsi,

Nivesanaṁ paraloke matānaṁ;

Idheva me pañca satāni dehi,

Dassāmi te paraloke sahassaṁ”.

150 “Dajjemu kho pañca satāni bhoto,

Jaññāmu ce sīlavantaṁ vadaññuṁ;

Luddaṁ taṁ bhontaṁ niraye vasantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

151 Idheva yo hoti adhammasīlo,

Pāpācāro alaso luddakammo;

Na paṇḍitā tasmiṁ iṇaṁ dadanti,

Na hi āgamo hoti tathāvidhamhā.

152 Dakkhañca posaṁ manujā viditvā,

Uṭṭhānakaṁ sīlavantaṁ vadaññuṁ;

Sayameva bhogehi nimantayanti,

Kammaṁ karitvā puna māharesi.

153 Ito cuto dakkhasi tattha rāja,

Kākolasaṅghehi vikassamānaṁ;

Taṁ khajjamānaṁ niraye vasantaṁ,

Kākehi gijjhehi ca senakehi;

Sañchinnagattaṁ ruhiraṁ savantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

154 Andhaṁtamaṁ tattha na candasūriyā,

Nirayo sadā tumulo ghorarūpo;

Sā neva rattī na divā paññāyati,

Tathāvidhe ko vicare dhanatthiko.

155 Sabalo ca sāmo ca duve suvānā,

Pavaddhakāyā balino mahantā;

Khādanti dantehi ayomayehi,

Ito paṇunnaṁ paralokapattaṁ.

156 Taṁ khajjamānaṁ niraye vasantaṁ,

Luddehi vāḷehi aghammigehi ca;

Sañchinnagattaṁ ruhiraṁ savantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

157 Usūhi sattīhi ca sunisitāhi,

Hananti vijjhanti ca paccamittā;

Kāḷūpakāḷā nirayamhi ghore,

Pubbe naraṁ dukkaṭakammakāriṁ.

158 Taṁ haññamānaṁ niraye vajantaṁ,

Kucchismiṁ passasmiṁ vipphālitūdaraṁ;

Sañchinnagattaṁ ruhiraṁ savantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

159 Sattī usū tomarabhiṇḍivālā,

Vividhāvudhā vassanti tattha devā;

Patanti aṅgāramivaccimanto,

Silāsanī vassati luddakamme.

160 Uṇho ca vāto nirayamhi dussaho,

Na tamhi sukhaṁ labbhati ittarampi;

Taṁ taṁ vidhāvantamalenamāturaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

161 Sandhāvamānampi rathesu yuttaṁ,

Sajotibhūtaṁ pathaviṁ kamantaṁ;

Patodalaṭṭhīhi sucodayantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

162 Tamāruhantaṁ khurasañcitaṁ giriṁ,

Vibhiṁsanaṁ pajjalitaṁ bhayānakaṁ;

Sañchinnagattaṁ ruhiraṁ savantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

163 Tamāruhantaṁ pabbatasannikāsaṁ,

Aṅgārarāsiṁ jalitaṁ bhayānakaṁ;

Sudaḍḍhagattaṁ kapaṇaṁ rudantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

164 Abbhakūṭasamā uccā,

kaṇṭakanicitā dumā;

Ayomayehi tikkhehi,

naralohitapāyibhi.

165 Tamāruhanti nāriyo,

narā ca paradāragū;

Coditā sattihatthehi,

yamaniddesakāribhi.

166 Tamāruhantaṁ nirayaṁ,

simbaliṁ ruhiramakkhitaṁ;

Vidaḍḍhakāyaṁ vitacaṁ,

āturaṁ gāḷhavedanaṁ.

167 Passasantaṁ muhuṁ uṇhaṁ,

pubbakammāparādhikaṁ;

Dumagge vitacaṁ gattaṁ,

ko taṁ yāceyya taṁ dhanaṁ.

168 Abbhakūṭasamā uccā,

asipattācitā dumā;

Ayomayehi tikkhehi,

naralohitapāyibhi.

169 Tamāruhantaṁ asipattapādapaṁ,

Asīhi tikkhehi ca chijjamānaṁ;

Sañchinnagattaṁ ruhiraṁ savantaṁ,

Ko codaye paraloke sahassaṁ.

170 Tato nikkhantamattaṁ taṁ,

asipattācitā dumā;

Sampatitaṁ vetaraṇiṁ,

ko taṁ yāceyya taṁ dhanaṁ.

171 Kharā kharodakā tattā,

duggā vetaraṇī nadī;

Ayopokkharasañchannā,

tikkhā pattehi sandati.

172 Tattha sañchinnagattaṁ taṁ,

vuyhantaṁ ruhiramakkhitaṁ;

Vetaraññe anālambe,

ko taṁ yāceyya taṁ dhanaṁ”.

173 “Vedhāmi rukkho viya chijjamāno,

Disaṁ na jānāmi pamūḷhasañño;

Bhayānutappāmi mahā ca me bhayā,

Sutvāna kathā tava bhāsitā ise.

174 Āditte vārimajjhaṁva,

dīpaṁvoghe mahaṇṇave;

Andhakāreva pajjoto,

tvaṁ nosi saraṇaṁ ise.

175 Atthañca dhammaṁ anusāsa maṁ ise,

Atītamaddhā aparādhitaṁ mayā;

Ācikkha me nārada suddhimaggaṁ,

Yathā ahaṁ no nirayaṁ pateyyaṁ”.

176 “Yathā ahū dhataraṭṭho,

Vessāmitto aṭṭhako yāmataggi;

Usindaro cāpi sivī ca rājā,

Paricārakā samaṇabrāhmaṇānaṁ.

177 Ete caññe ca rājāno,

ye saggavisayaṁ gatā;

Adhammaṁ parivajjetvā,

dhammaṁ cara mahīpati.

178 Annahatthā ca te byamhe,

ghosayantu pure tava;

Ko chāto ko ca tasito,

ko mālaṁ ko vilepanaṁ;

Nānārattānaṁ vatthānaṁ,

ko naggo paridahissati.

179 Ko panthe chattamāneti,

pādukā ca mudū subhā;

Iti sāyañca pāto ca,

ghosayantu pure tava.

180 Jiṇṇaṁ posaṁ gavāssañca,

māssu yuñja yathā pure;

Parihārañca dajjāsi,

adhikārakato balī.

181 Kāyo te rathasaññāto,

manosārathiko lahu;

Avihiṁsāsāritakkho,

saṁvibhāgapaṭicchado.

182 Pādasaññamanemiyo,

hatthasaññamapakkharo;

Kucchisaññamanabbhanto,

vācāsaññamakūjano.

183 Saccavākyasamattaṅgo,

apesuññasusaññato;

Girāsakhilanelaṅgo,

mitabhāṇisilesito.

184 Saddhālobhasusaṅkhāro,

nivātañjalikubbaro;

Athaddhatānatīsāko,

sīlasaṁvaranandhano.

185 Akkodhanamanugghātī,

dhammapaṇḍarachattako;

Bāhusaccamapālambo,

ṭhitacittamupādhiyo.

186 Kālaññutācittasāro,

vesārajjatidaṇḍako;

Nivātavuttiyottako,

anatimānayugo lahu.

187 Alīnacittasanthāro,

vuddhisevī rajohato;

Sati patodo dhīrassa,

dhiti yogo ca rasmiyo.

188 Mano dantaṁ pathaṁ neti,

samadantehi vāhibhi;

Icchā lobho ca kummaggo,

ujumaggo ca saṁyamo.

189 Rūpe sadde rase gandhe,

vāhanassa padhāvato;

Paññā ākoṭanī rāja,

tattha attāva sārathi.

190 Sace etena yānena,

samacariyā daḷhā dhiti;

Sabbakāmaduho rāja,

na jātu nirayaṁ vaje”.

191 “Alāto devadattosi,

sunāmo āsi bhaddaji;

Vijayo sāriputtosi,

moggallānosi bījako.

192 Sunakkhatto licchaviputto,

guṇo āsi acelako;

Ānando sā rucā āsi,

yā rājānaṁ pasādayi.

193 Uruvelakassapo rājā,

pāpadiṭṭhi tadā ahu;

Mahābrahmā bodhisatto,

evaṁ dhāretha jātakan”ti.

194 Mahānāradakassapajātakaṁ aṭṭhamaṁ.